找回密码
 注册
搜索
热搜: 活动 交友 discuz
查看: 2722|回复: 0

[原创]近体诗常识补充(定义、押韵、对仗)

[复制链接]
发表于 2006-5-16 23:21:05 | 显示全部楼层 |阅读模式
<P >一、关于近体诗的定义<p></p></P>
8 j0 U* D0 k" Q& q2 d" U/ |5 ~2 B<P >古体诗:唐代以后指区别于近体诗的一种诗体。这种诗体形成于汉魏六朝,有四言、五言、六言、七言、杂言诸种形式,句数没有限制,各句的字数也可以不齐,平仄和用韵都比较自由。也叫古诗或古风。<p></p></P>
- p2 p0 L+ a6 z1 F. m<P >近体诗:唐代形成的律诗和绝句的通称(区别于古体诗),句数、字数和平仄、用韵等都有比较严格的规定。<p></p></P>
3 X; c2 n. W6 J4 [: {<P >律诗:近体诗的一种,格律严密,故名。起源于南北朝,成熟于唐初。以八句为定格,分五言、七言两体,简称五律、七律。<p></p></P>. B5 F, T  I) F" e' m4 E7 G. `3 q
<P >排律:律诗的一种,又叫长律。就律诗定格加以铺排延长,故名。每首至少十句,有多至两百句以上者。分五言<FONT face="Times New Roman">-</FONT>七言。除句数外,其他方面与律诗相同。<p></p></P>
4 C4 A. T* i0 v1 t1 G: _<P >绝句:也叫<FONT face="Times New Roman">“</FONT>截句<FONT face="Times New Roman">”</FONT>、<FONT face="Times New Roman">“</FONT>断句<FONT face="Times New Roman">”</FONT>。狭义的<FONT face="Times New Roman">“</FONT>绝句<FONT face="Times New Roman">”</FONT>指近体诗的一种,每首四句,分五言、七言两类。<p></p></P>
6 S( s4 u, a# g" ~<P >广义的<FONT face="Times New Roman">“</FONT>绝句<FONT face="Times New Roman">”</FONT>包括<FONT face="Times New Roman">“</FONT>古绝<FONT face="Times New Roman">”</FONT>和<FONT face="Times New Roman">“</FONT>律绝<FONT face="Times New Roman">”</FONT>,前者属于古体诗的范畴,后者属于近体诗的范畴。<p></p></P>) c9 f3 T$ Z  p* `8 P5 u# z
<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>
% G  c1 s4 y- }& w. n& u/ H# g7 O<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>
3 u5 X0 [$ s3 T<P >二、近体诗的押韵<p></p></P>
1 a$ m9 p0 m* J, _$ X<P ><FONT face="Times New Roman">1</FONT>、押平声韵<p></p></P>
5 o( A# @1 {/ }  k' L<P ><FONT face="Times New Roman">2</FONT>、句尾押韵,偶句押韵,首句可押韵也可不押韵(首句最后一字如果押韵就为平声,不押韵就为仄声,三、五、七句最后一字为仄)。<p></p></P>
# p$ }! f( b* y% P: m% j<P ><FONT face="Times New Roman">3</FONT>、一韵到底,不能换韵。<p></p></P>$ \. m; e. I  s
<P ><FONT face="Times New Roman">4</FONT>、不出韵(这指的是“平水韵”,有兴趣的请参考王力《古代汉语》,第四册,附录二,“诗韵常用字表”,清代周兆基《佩文诗韵释要》。)<p></p></P>
8 O4 P$ t/ Q: J$ _9 Q  k" P<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P># x2 y6 D1 t8 K5 Z& |6 K6 O
<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>* J; }; ]  F1 I+ \9 w$ x
<P >三、近体诗的对仗<p></p></P>
' Y+ q* W" a6 P<P >七言律诗和五、七言排律,除首联、尾联以外,各联都要求对仗;五、七言绝句(律绝),可对可不对。<p></p></P>
9 T# `# U- U& T7 R1 C, l2 L<P >关于近体诗对仗问题,下面讨论几个较为特殊的情况。<p></p></P>) P4 A, P" K+ r( I
<P >(一)流水对<p></p></P>
. H6 w* y% Q1 Y  E5 I9 i3 y. d<P >又叫<FONT face="Times New Roman">“</FONT>串对<FONT face="Times New Roman">”——</FONT>上下联相串成对,表示承接、条件、因果等关系,。这种对仗顺势而下,有如流水,故名。例如:<p></p></P>7 w& @8 Y$ I' _9 ~) l6 Z
<P >欲穷千里目,更上一层楼。<p></p></P>2 C& y8 f# l$ F. I9 K
<P >即从巴峡穿巫峡,便下襄阳向洛阳。<p></p></P>- B$ Y3 d  i! C
<P >(二)借对<p></p></P>6 Y$ L% F' ^1 l% y, U
<P ><FONT face="Times New Roman">1.</FONT>利用多义的现象构成对仗<FONT face="Times New Roman">——</FONT>多义之字,在句中用的本是甲义,但同时借用其乙义来与另一字相对。例如:<p></p></P>
7 W+ I6 t  Q( X; i<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>. O4 F  Z8 n. d) z
<P >酒中堪累月,身外即浮云。(杜审言《秋夜宴临津郑明府宅》)<p></p></P>
- r2 v; w+ S: i+ u) `# K<P ><FONT face="Times New Roman">“</FONT>月<FONT face="Times New Roman">”</FONT>字,从句义上看,应是<FONT face="Times New Roman">“</FONT>年月<FONT face="Times New Roman">”</FONT>的<FONT face="Times New Roman">“</FONT>月<FONT face="Times New Roman">”</FONT>,这里又借用为<FONT face="Times New Roman">“</FONT>日月<FONT face="Times New Roman">”</FONT>的<FONT face="Times New Roman">“</FONT>月<FONT face="Times New Roman">”</FONT>与<FONT face="Times New Roman">“</FONT>云<FONT face="Times New Roman">”</FONT>相对。<p></p></P>
9 ]/ ~- y+ P0 M1 V$ g$ F<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>6 [7 |, l3 z& ~0 s' @) }  P- Z
<P >酒债寻常行处有,人生七十古来稀。(杜甫《曲江》)<p></p></P>3 y. P: _" N! ^; o: t
<P ><FONT face="Times New Roman">“</FONT>寻常<FONT face="Times New Roman">”</FONT>是<FONT face="Times New Roman">“</FONT>通常<FONT face="Times New Roman">”</FONT>之意,这里又借用<FONT face="Times New Roman">“</FONT>八尺为寻,倍寻为常<FONT face="Times New Roman">”</FONT>之义,与<FONT face="Times New Roman">“</FONT>七十<FONT face="Times New Roman">”</FONT>相对。<p></p></P>. y8 K- d. S# ^/ P
<P ><FONT face="Times New Roman">2.</FONT>借音构成对仗。例如:<p></p></P>
' M3 s3 B5 ]1 d1 R. D* P<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>" V+ e8 M2 j; y3 k6 @% h
<P >事直皇天在,归迟白发生。<FONT face="Times New Roman">( </FONT>刘长卿《新安奉送穆谕德》<FONT face="Times New Roman">)<p></p></FONT></P>4 d! J1 j1 J: O5 ]  o
<P ><FONT face="Times New Roman">“</FONT>皇<FONT face="Times New Roman">”</FONT>字,用的是<FONT face="Times New Roman">“</FONT>皇天<FONT face="Times New Roman">”</FONT>的<FONT face="Times New Roman">“</FONT>皇<FONT face="Times New Roman">”</FONT>,又借为<FONT face="Times New Roman">“</FONT>黄<FONT face="Times New Roman">”</FONT>,与<FONT face="Times New Roman">“</FONT>白<FONT face="Times New Roman">”</FONT>相对。<p></p></P>0 l3 C) l% o, h  ?: P
<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>8 s: ?' q* \2 W6 q; p4 }& T. A  o- O
<P >山入白楼沙苑暮,潮生沧海野塘春。(元稹《寄乐天》)<p></p></P>0 K$ C0 L- C  _* `9 g
<P ><FONT face="Times New Roman">“</FONT>沧<FONT face="Times New Roman">”</FONT>字,用的是<FONT face="Times New Roman">“</FONT>沧海<FONT face="Times New Roman">”</FONT>的<FONT face="Times New Roman">“</FONT>沧<FONT face="Times New Roman">”</FONT>,又借为<FONT face="Times New Roman">“</FONT>苍<FONT face="Times New Roman">”</FONT>,与<FONT face="Times New Roman">“</FONT>白<FONT face="Times New Roman">”</FONT>相对。<FONT face="Times New Roman"> <p></p></FONT></P>
, z$ O/ e4 b, P/ X<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>
您需要登录后才可以回帖 登录 | 注册

本版积分规则

小黑屋|手机版|Archiver|月海 ( 沪ICP备05001843号 )

GMT+8, 2026-4-16 07:43

Powered by Discuz! X3.5

© 2001-2026 Discuz! Team.

快速回复 返回顶部 返回列表