找回密码
 注册
搜索
热搜: 活动 交友 discuz
查看: 2720|回复: 0

[原创]近体诗常识补充(定义、押韵、对仗)

[复制链接]
发表于 2006-5-16 23:21:05 | 显示全部楼层 |阅读模式
<P >一、关于近体诗的定义<p></p></P>
7 |7 s( j$ Z3 Q/ S9 L$ j2 K$ r<P >古体诗:唐代以后指区别于近体诗的一种诗体。这种诗体形成于汉魏六朝,有四言、五言、六言、七言、杂言诸种形式,句数没有限制,各句的字数也可以不齐,平仄和用韵都比较自由。也叫古诗或古风。<p></p></P>
6 L$ u8 |0 T* H<P >近体诗:唐代形成的律诗和绝句的通称(区别于古体诗),句数、字数和平仄、用韵等都有比较严格的规定。<p></p></P>5 d8 J7 q4 K3 A+ ?, e7 b9 e4 G
<P >律诗:近体诗的一种,格律严密,故名。起源于南北朝,成熟于唐初。以八句为定格,分五言、七言两体,简称五律、七律。<p></p></P>
3 Q/ K+ I. Y5 j. n, V* K5 _. w<P >排律:律诗的一种,又叫长律。就律诗定格加以铺排延长,故名。每首至少十句,有多至两百句以上者。分五言<FONT face="Times New Roman">-</FONT>七言。除句数外,其他方面与律诗相同。<p></p></P>6 S! A& U7 B5 l+ P" H8 E( Q' X
<P >绝句:也叫<FONT face="Times New Roman">“</FONT>截句<FONT face="Times New Roman">”</FONT>、<FONT face="Times New Roman">“</FONT>断句<FONT face="Times New Roman">”</FONT>。狭义的<FONT face="Times New Roman">“</FONT>绝句<FONT face="Times New Roman">”</FONT>指近体诗的一种,每首四句,分五言、七言两类。<p></p></P>
& a2 x* t: ~3 ^- V<P >广义的<FONT face="Times New Roman">“</FONT>绝句<FONT face="Times New Roman">”</FONT>包括<FONT face="Times New Roman">“</FONT>古绝<FONT face="Times New Roman">”</FONT>和<FONT face="Times New Roman">“</FONT>律绝<FONT face="Times New Roman">”</FONT>,前者属于古体诗的范畴,后者属于近体诗的范畴。<p></p></P>
( ?, [& W0 W" b+ h  c<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>/ n& J4 J) u2 j- K. ~7 o6 q5 h
<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>
+ \/ j& N5 l: E- }) r. B# y<P >二、近体诗的押韵<p></p></P>
- ]6 O. q6 T* G6 q. G; N# N<P ><FONT face="Times New Roman">1</FONT>、押平声韵<p></p></P>
! d1 @. I  y  x6 W4 I1 `# o  h<P ><FONT face="Times New Roman">2</FONT>、句尾押韵,偶句押韵,首句可押韵也可不押韵(首句最后一字如果押韵就为平声,不押韵就为仄声,三、五、七句最后一字为仄)。<p></p></P>* x( }5 a+ B0 j
<P ><FONT face="Times New Roman">3</FONT>、一韵到底,不能换韵。<p></p></P>: E0 g6 H8 o( q& [
<P ><FONT face="Times New Roman">4</FONT>、不出韵(这指的是“平水韵”,有兴趣的请参考王力《古代汉语》,第四册,附录二,“诗韵常用字表”,清代周兆基《佩文诗韵释要》。)<p></p></P>3 {& H8 z* J/ p! D6 i. F3 Y( V
<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>
5 R0 R( G; j" {, |" Y<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>
. I  m1 H* {7 _5 x: ?<P >三、近体诗的对仗<p></p></P>
* G. N/ M8 s' i9 m6 a<P >七言律诗和五、七言排律,除首联、尾联以外,各联都要求对仗;五、七言绝句(律绝),可对可不对。<p></p></P>" e; U% P+ D* v2 |* f6 n; A2 |- E' _
<P >关于近体诗对仗问题,下面讨论几个较为特殊的情况。<p></p></P>
% X3 L; l* V. |2 P1 s% \& S* ^<P >(一)流水对<p></p></P>
) b) K/ o  `! A0 ?<P >又叫<FONT face="Times New Roman">“</FONT>串对<FONT face="Times New Roman">”——</FONT>上下联相串成对,表示承接、条件、因果等关系,。这种对仗顺势而下,有如流水,故名。例如:<p></p></P>4 S% P: r  E3 h, n6 @7 E! j
<P >欲穷千里目,更上一层楼。<p></p></P>) w8 j( j/ s: W1 w% ^; ~
<P >即从巴峡穿巫峡,便下襄阳向洛阳。<p></p></P>' R& l* A; D1 ~; T5 i& w0 ^  S: v
<P >(二)借对<p></p></P>  c6 @6 u9 H5 c0 e! j) @
<P ><FONT face="Times New Roman">1.</FONT>利用多义的现象构成对仗<FONT face="Times New Roman">——</FONT>多义之字,在句中用的本是甲义,但同时借用其乙义来与另一字相对。例如:<p></p></P>4 q3 {% q  Y! Y6 S' [% n; f6 Z6 s
<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>5 v! [9 G% \3 R9 E5 Y
<P >酒中堪累月,身外即浮云。(杜审言《秋夜宴临津郑明府宅》)<p></p></P>. C# Z& R* y1 {1 z" h/ ^* }
<P ><FONT face="Times New Roman">“</FONT>月<FONT face="Times New Roman">”</FONT>字,从句义上看,应是<FONT face="Times New Roman">“</FONT>年月<FONT face="Times New Roman">”</FONT>的<FONT face="Times New Roman">“</FONT>月<FONT face="Times New Roman">”</FONT>,这里又借用为<FONT face="Times New Roman">“</FONT>日月<FONT face="Times New Roman">”</FONT>的<FONT face="Times New Roman">“</FONT>月<FONT face="Times New Roman">”</FONT>与<FONT face="Times New Roman">“</FONT>云<FONT face="Times New Roman">”</FONT>相对。<p></p></P>* d3 R5 ^8 S) r" F" a/ k
<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>
+ M4 _8 g' p3 `$ n<P >酒债寻常行处有,人生七十古来稀。(杜甫《曲江》)<p></p></P>) J, Y9 S+ m7 _  N/ |0 y0 j: G
<P ><FONT face="Times New Roman">“</FONT>寻常<FONT face="Times New Roman">”</FONT>是<FONT face="Times New Roman">“</FONT>通常<FONT face="Times New Roman">”</FONT>之意,这里又借用<FONT face="Times New Roman">“</FONT>八尺为寻,倍寻为常<FONT face="Times New Roman">”</FONT>之义,与<FONT face="Times New Roman">“</FONT>七十<FONT face="Times New Roman">”</FONT>相对。<p></p></P>: I8 W, B; ]) M& P
<P ><FONT face="Times New Roman">2.</FONT>借音构成对仗。例如:<p></p></P>
! y+ c; e: @) G* t5 d<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>- J7 Q6 c8 d# t8 }2 i2 [) q
<P >事直皇天在,归迟白发生。<FONT face="Times New Roman">( </FONT>刘长卿《新安奉送穆谕德》<FONT face="Times New Roman">)<p></p></FONT></P>
* J# k. Q  T( s  u) }- m7 i0 U<P ><FONT face="Times New Roman">“</FONT>皇<FONT face="Times New Roman">”</FONT>字,用的是<FONT face="Times New Roman">“</FONT>皇天<FONT face="Times New Roman">”</FONT>的<FONT face="Times New Roman">“</FONT>皇<FONT face="Times New Roman">”</FONT>,又借为<FONT face="Times New Roman">“</FONT>黄<FONT face="Times New Roman">”</FONT>,与<FONT face="Times New Roman">“</FONT>白<FONT face="Times New Roman">”</FONT>相对。<p></p></P># H, w, J5 u  s
<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>  ?1 h, }9 z. U& M
<P >山入白楼沙苑暮,潮生沧海野塘春。(元稹《寄乐天》)<p></p></P>
% `6 B7 k7 o. G! Q: C<P ><FONT face="Times New Roman">“</FONT>沧<FONT face="Times New Roman">”</FONT>字,用的是<FONT face="Times New Roman">“</FONT>沧海<FONT face="Times New Roman">”</FONT>的<FONT face="Times New Roman">“</FONT>沧<FONT face="Times New Roman">”</FONT>,又借为<FONT face="Times New Roman">“</FONT>苍<FONT face="Times New Roman">”</FONT>,与<FONT face="Times New Roman">“</FONT>白<FONT face="Times New Roman">”</FONT>相对。<FONT face="Times New Roman"> <p></p></FONT></P>
* A: Y5 L2 `0 C; f1 N( x) b<P ><p><FONT face="Times New Roman"> </FONT></p></P>
您需要登录后才可以回帖 登录 | 注册

本版积分规则

小黑屋|手机版|Archiver|月海 ( 沪ICP备05001843号 )

GMT+8, 2026-4-16 04:40

Powered by Discuz! X3.5

© 2001-2026 Discuz! Team.

快速回复 返回顶部 返回列表